Design token màu CSS: đặt tên biến để dễ đổi giao diện
Các mục trong bài viết
- 1. Phân biệt màu gốc và màu theo vai trò
- 2. Một bộ token mẫu cho giao diện sáng và tối
- 3. CSS hoàn chỉnh có thể thử trong dự án riêng
- 4. Dùng đúng tên biến khi xuất từ Hệ màu thương hiệu
- 5. Kiểm tra tương phản trước khi dùng thực tế
- 6. Những lỗi thường gặp khi tổ chức màu
- 7. Checklist trước khi bàn giao CSS token
- 8. Câu hỏi thường gặp
Một website có hàng chục nút và thẻ sẽ rất khó đổi màu nếu mỗi nơi lưu một mã HEX riêng. Design token màu giúp đặt tên cho vai trò của màu: nền, chữ, nút chính, viền và trạng thái. Khi thương hiệu đổi màu hoặc khách chuyển Dark Mode, component vẫn sử dụng đúng tên biến, không phải sửa từng trang.
Bài này hướng dẫn cách đặt tên, dùng và xuất CSS thực tế. Nếu bạn cần tạo màu tự động, hãy mở Hệ màu thương hiệu; đây là bài hướng dẫn cách áp dụng đầu ra của công cụ, không phải một công cụ xuất CSS khác.
1. Phân biệt màu gốc và màu theo vai trò
Màu gốc trả lời “đó là sắc độ nào?”, còn màu theo vai trò trả lời “màu đó dùng cho việc gì?”. Thay vì viết background: #2A6DF4 trong từng nút, component dùng var(--brand-primary). Đội thiết kế có thể thay đổi mã HEX mà không phải thay đổi tên biến trong hàng chục nút.
| Lớp token | Ví dụ | Cách sử dụng |
|---|---|---|
| Màu gốc | --brand-primary-600 |
Một mức màu trong dải 50–950; dùng để tham chiếu, không mặc định là màu nút. |
| Màu theo vai trò | --brand-primary |
Nền nút chính và yếu tố nhận diện. |
| Màu chữ trên nền | --brand-on-primary |
Màu chữ/biểu tượng đặt trên nút chính. |
| Màu bề mặt | --brand-background, --brand-surface |
Tách nền toàn trang khỏi nền thẻ. |
| Màu trạng thái | --brand-success, --brand-error |
Chỉ dùng kèm nhãn hoặc biểu tượng, không truyền thông tin bằng màu đơn thuần. |
2. Một bộ token mẫu cho giao diện sáng và tối
Ví dụ dưới đây lấy các vai trò chính theo bộ màu mặc định của Hệ màu thương hiệu, minh họa cách ánh xạ màu nền, chữ và nút. Bạn có thể thay HEX bằng màu của mình; không cần thêm CSS riêng cho từng trang.
Giao diện sáng
Giao diện tối
| Vai trò | Token CSS | Sáng | Tối |
|---|---|---|---|
| Nền trang | --brand-background |
#F7F9FC |
#101928 |
| Nền thẻ | --brand-surface |
#FFFFFF |
#202C40 |
| Chữ chính | --brand-text |
#182237 |
#F6F8FC |
| Nút chính | --brand-primary |
#2A6DF4 |
#2A6DF4 |
| Chữ nút | --brand-on-primary |
#FFFFFF |
#FFFFFF |
| Viền thẻ | --brand-border |
#CBD5E1 |
#64748B |
Đây là bảng vai trò để học cách gán token; hai SVG phía trên minh họa cách phối giao diện, không phải ảnh chụp trực tiếp từ Brand Color System. Đừng suy ra mọi viền hoặc trạng thái đều đạt WCAG chỉ vì bảng màu nhìn hài hòa.
3. CSS hoàn chỉnh có thể thử trong dự án riêng
Ví dụ sau chỉ dùng sáu màu vai trò và một nút mẫu. Nó sử dụng data-theme="dark" giống quy ước xuất CSS của công cụ Sắc Mã. Đặt các khai báo token trong một stylesheet chung, sau đó để mọi component đọc qua var().
:root {
--brand-background: #F7F9FC;
--brand-surface: #FFFFFF;
--brand-text: #182237;
--brand-primary: #2A6DF4;
--brand-on-primary: #FFFFFF;
--brand-border: #CBD5E1;
}
:root[data-theme="dark"] {
--brand-background: #101928;
--brand-surface: #202C40;
--brand-text: #F6F8FC;
--brand-primary: #2A6DF4;
--brand-on-primary: #FFFFFF;
--brand-border: #64748B;
}
.demo-page {
background: var(--brand-background);
color: var(--brand-text);
}
.demo-card {
background: var(--brand-surface);
border: 1px solid var(--brand-border);
}
.demo-button {
background: var(--brand-primary);
color: var(--brand-on-primary);
}
.demo-button:focus-visible {
outline: 3px solid currentColor;
outline-offset: 3px;
}
Cách thử: đặt class="demo-page" lên phần bao, class="demo-card" cho thẻ và class="demo-button" cho nút. Trên phần tử html, thêm data-theme="dark" để xem bảng tối, bỏ thuộc tính để trở về bảng sáng. Nếu trang có theme switcher riêng, hãy nối vào cơ chế hiện có, không tự cài thêm một cơ chế thứ hai.
Lưu ý: đây là ví dụ cho một dự án độc lập. Trong theme Sắc Mã, các biến giao diện toàn site đã có owner ở assets/css/tokens.css và assets/css/runtime-tokens.css; không được sao chép đoạn :root này đè lên owner đó.
4. Dùng đúng tên biến khi xuất từ Hệ màu thương hiệu
Trong Hệ màu thương hiệu, chọn màu chủ đạo, kiểm tra hai chế độ, chỉnh các vai trò còn yếu rồi dùng nút Xuất CSS hoặc Xuất JSON. CSS của công cụ hiện dùng các tên như --brand-primary, --brand-on-primary, --brand-background và --brand-text. Phần màu tối xuất dưới :root[data-theme="dark"]. Dữ liệu JSON có nhóm colors cho sắc độ và nhóm semantic.light / semantic.dark cho vai trò.
- Chọn màu nền tảng: khởi tạo primary/secondary/accent, không ép một sắc độ dùng cho mọi vị trí.
- Kiểm tra bảng vai trò: nền, chữ, viền, CTA và trạng thái ở cả sáng lẫn tối. Thay đổi màu nếu cặp chữ/nền chưa đạt.
- Xuất CSS: sao chép vào đúng file token chung của dự án. Nếu dự án đã có
--brand-*, so sánh trước để không tạo hai nguồn định nghĩa. - Gắn component: component sử dụng
var(--brand-primary)vàvar(--brand-on-primary), không gán mã HEX trực tiếp. - Kiểm tra lại: mở Xem trước màu website, sau đó thử bàn phím, màn hình nhỏ và hai chế độ trên website thật.
Công cụ xuất mã màu phục vụ định dạng và bàn giao bảng màu nói chung; không cần tạo một bộ xuất design token thứ hai chỉ để làm theo bài này.
5. Kiểm tra tương phản trước khi dùng thực tế
| Cặp cần kiểm tra | Tỷ lệ ví dụ | Nhận xét |
|---|---|---|
| Chữ sáng / nền trang sáng | 15,05:1 | Đạt AA cho chữ thường. |
| Chữ sáng màu / nền trang tối | 16,57:1 | Đạt AA cho chữ thường. |
| Chữ trắng / nút xanh | 4,57:1 | Đạt AA cho chữ thường, nhưng nên kiểm tra lại sau khi đổi màu nút. |
| Viền nhạt / nền thẻ trắng | 1,48:1 | Không đủ nếu viền là dấu hiệu duy nhất giúp nhận biết một điều khiển cần thiết. |
WCAG 2.2 thường yêu cầu từ 4,5:1 cho chữ thường và 3:1 cho thành phần đồ họa/giao diện thiết yếu trong ngữ cảnh áp dụng. Viền trang trí không tự động phải đạt 3:1; ngược lại, viền là dấu hiệu duy nhất của ô nhập cần được đánh giá đúng chức năng. Dùng Kiểm tra độ tương phản hoặc Ma trận tương phản cho từng cặp, không dùng kết luận chung cho cả palette.
6. Những lỗi thường gặp khi tổ chức màu
- Đặt tên theo trang:
--blue-sidebar-homekhó tái sử dụng. Nên dùng vai trò như--brand-surfacekhi cùng chức năng. - Gán trực tiếp sắc độ vào nút:
--brand-primary-600là màu gốc, chưa chắc phù hợp làm CTA trên nền hiện tại. - Tự tạo cơ chế dark mode mới: trộn
prefers-color-scheme,data-themevà style inline dễ khiến hai bảng màu tranh nhau. - Xuất nhiều bản CSS: file token cũ và file token mới cùng định nghĩa tên biến gây khó theo dõi giá trị thực.
- Chỉ xét màu ở trạng thái mặc định: hover, focus, disabled, loading và thông báo lỗi vẫn cần được xem xét riêng. Không truyền ý nghĩa chỉ bằng xanh/đỏ.
7. Checklist trước khi bàn giao CSS token
- Mỗi vai trò có một tên và một owner trong Design System; rà soát CSS biến bị định nghĩa lặp.
- Kiểm tra nền trang, nền thẻ, chữ, nút, đường viền và trạng thái ở cả hai chế độ.
- Thử bề rộng 320–1440px, chữ phóng 200%, di chuyển bằng Tab và trạng thái
:focus-visible. - Kiểm tra plugin gộp/minify CSS và CSP trên site WordPress HTTPS trước khi mở index.
- Giữ bản export CSS/JSON có phiên bản, ghi lại màu gốc và lý do thay đổi để hoàn tác khi cần.
8. Câu hỏi thường gặp
Design token khác CSS variable ở đâu?
CSS variable là cách kỹ thuật để lưu và dùng giá trị trong CSS. Design token là quy ước đặt tên và quản lý giá trị theo hệ thống. Một token có thể được xuất thành CSS variable, JSON hoặc định dạng khác.
Có nên đặt màu nút theo primary-600 không?
Không mặc định. Hãy đặt theo vai trò --brand-primary và gán màu cụ thể sau khi kiểm tra nền, chữ và trạng thái của nút.
Có cần thêm prefers-color-scheme vào CSS đã xuất không?
Không nhất thiết. CSS của Brand Color System đang dùng data-theme="dark". Nếu website muốn theo hệ điều hành, hãy cho cơ chế chuyển theme hiện có đặt thuộc tính này; đừng thêm quy tắc cạnh tranh không được kiểm soát.
Để thực hành tiếp, xem cách tạo thang màu 50–950, chọn bảng màu website và thiết kế bảng màu tối. Khi đã có mã HEX, hãy kiểm tra độ tương phản trên trang đang sử dụng thực tế trước khi phát hành.